تو ، پس آن سه چيز كدام است ؟ گفته شد : اوّل آنها گرسنگى است و اينكه اهل حاجت را بر خود و خاندان خود مقدّم دارى . گفت : پذيرفتم اى پروردگار و پسنديدم و حكم تو را گردن نهادم و توفيق و صبر از جانب تو است . اما دوّمين : پس تكذيب و ترس شديد و بذل جان در راه من و جنگ با اهل كفر به مال و جان و صبر بر آزارى كه از آنها و از اهل نفاق به تو رسد و رنج و زخم در جنگ . گفت : اى پروردگار پذيرفتم و پسنديدم و حكم تو را گردن نهادم و توفيق و صبر از جانب تو است . اما سيّم : پس آنچه خاندان تو را پس از تو رسد از قتل ، امّا برادرت پس دشنام شنود و درشتى و سرزنش بيند و محروم شود و سختى و ستم كشد و آخر به قتل رسد . گفت : اى پروردگار تسليم نمودم و پذيرفتم ، از تو است توفيق و صبر . اما دخترت ، و مصائب او را خبر داد تا اينكه گفت : دو پسر آورد از برادرت ، يكى از آنها به خيانت و حيله كشته شود و جامه‌هاى او را بربايند و طعن زنند به خنجر و اين كارها را امّت تو كنند . گفت : پذيرفتم اى پروردگار انا للّه و انّا اليه راجعون و تسليم نمودم و توفيق و صبر از جانب تو است . ( 1 ) اما پسر ديگرش پس امّت تو او را به جهاد خوانند آنگاه او را به زارى بكشند و هم فرزندان و هر كس از خاندان كه با او باشند و حرم او را تاراج كنند پس از من يارى جويد و قضاى من به شهادت او و كسانى كه با او هستند گذشته است و كشته شدن او حجّت است بر اهل زمين ، پس اهل آسمانها و زمين‌ها بر او گريه كنند از جزع ، و فرشتگانى كه نصرت او را در نيافتند هم گريان باشند آنگاه از صلب او مردى بيرون آورم و به او تو را يارى كنم و شبح او نزد من است زير عرش . مترجم گويد : اين احاديث كه در فضيلت گريه بر آن مظلوم بگذشت حجّتى است روشن بر آنها كه نور خدا را خاموش خواهند وَ يَأْبَى اللَّهُ إِلَّا أَنْ يُتِمَّ نُورَهُ وَ لَوْ كَرِهَ الْكافِرُونَ [ 1 ] و راستى چنان است كه هر كس بگريد و بگرياند يا خويش را گريان نمايد بهشت او را واجب شود كه گريه نشانه محبّت است و محبّت ناشى از ايمان و معرفت و هيچ عمل آن پايه ندارد كه ايمان ، كه جاى ايمان دل است و مصدر اعمال جوارح و ايمان و محبّت اصل است و اعمال ديگر فرع آن و عمل بىايمان و محبّت چون پيكر بىروح است . و در حديث دوّم بگذشت كه امام صادق عليه السّلام فرمود : « بخوان آنطور كه نزد قبر او مىخوانيد » يعنى با لحن سوزناك . و بيايد كه در آن زمان هم مردم دم مىگرفتند و آواز در يكديگر مىانداختند و نوحه مىكردند .

--> [ 1 ] سوره توبه ، آيه 32 .